Estudante Admitidu UNTL & IPB Hamutuk 5.701 ! MESCC : Hili “Joven Kualifikadu & Laiha Familiarizmu”

Imajem : MESCC José Honório da Costa Jerónimo iha Salaun MESCC Dili, 09/02/2026

SAPNewsTL, Díli : Ministro do Ensino Superior, Ciência e Cultura (MESCC, sigla Portugués) José Honório, hateten lista estudante asesu Universidade Nacional Timor Lorosa’e (UNTL) no Instituto Politécnico Betano (IPB) hamutuk 5.701 (UNTL Hamutuk 5.358 & IPB 343)

Marcela da Costa & Marciana Conceição – Sapnews Pro

“Total assesu ba ingresu ba UNTL no IPB, hamutuk 5.701, entre sira 5.358 ba UNTL no 343 ba IPB, tansa mak númeru aumenta ? iha ami-nia enkontru ho KAES, tékniku sira fo sai katak estudante sira iha valor hanesan ne’e barak, hakarak ka lakohi, sira tenki asesu ba UNTL no IPB, ita labele husik estudante sira ne’ebe valor diak iha liur, agradese ba KAES, servisu ida rigor tebtebes”. Dehan Ministro do Ensino Superior, Ciência e Cultura (MESCC, sigla Portugués) José Honório, ba Jornalista sira iha salaun MESCC, Díli, Tersa-Feira, 09/02/2026.

José Honório hatutan, Komisaun Asesu Ensinu Superior (KAES) halo servisu ne’ebe rigor tebes no difisil maibe ohin iha ona estudante kualifikadu ne’ebe sei asesu ba UNTL no IPB.

“Servisu ne’e la’os buat fasil, ita tenki haree didiak sira nia valor, koloka sira tuir valor ne’ebe iha, servisu KAES la fasil, professor sira ne’ebe prepara materia ezame mós difisil, materia ne’ebe estandar no kualidade tanba ita hakrak hetan estudante ne’e kualifikadu”.

MESCC deklara prosesu selesaun aposta ba estudante ne’ebe kualidade no la haree ba família tanba hakarak tau interese estadu nian boot liu interese hothotu nian hodi prepara jerasaun foun ne’ebe bele tutan estafeta ukun nian ba future.

“Ita hakarak mai prepara joven ne’ebe kualifikadu no diak, aban bainrua bele sai lider ba futuru ba future Timor-Leste, ita-nia sosiedade ema mesak oioin, balun kontente ho rezultadu, balun se nia oan la tam aba UNTL ne’e MESCC no KAES mak sala tanba tau deit família, maibe na verdade buat sira ne’e la akontese iha prosesu, ita hakarak tau interese estadu boot liu buat hotu, ita haruka estudante ne’ebe kualifikadu tama iha instituisaun públiku ne’ebe governu nian”.

Antes ne’e, governante ne’e informa estudante ne’ebe mak passa hodi assesu ba UNTL no IPB rihun lima resin

“Estudante por volta de de 5 mil tanba ita haree ba sira-nia valor no ami-nia tekniku sira servisu makas hodi haree ba ida ne’e, ha’u sempre ko’alia ba sira tenke rigor no tuir regras sira ne’ebe mak iha, nune’e ita-nia estudante sira ne’ebe mak assesu ba UNTL ho IPB ne’e estudante ne’ebe mak kualifikadu”.

Prosesu Asesu ba Ensinu Superior Públiku ba estudante foun tinan akadémiku 2026, ne’e implementa ona husi Ministériu Ensinu Superiór, Siensia no Kultura (MESSK), Universidade Nasional Timor Lorosa’e (UNTL) no Institutu Politekniku Betano (IPB).

Prosesu ida ne’e hahú ho aprovasaun Diploma Ministeriál (Diploma Ministerial N. 20/2025 de 09 de Julho), liuhusi Diploma ne’e fő kompetensia ba Comissão Coordenadora de Acesso ao Ensino Superior (CAES) hodi responsabiliza ba atividade hotu-hotu relativa ba Asesu Ensinu Superiór públiku.

Komisaun ne’e kompostu husi elementu MESSK, UNTL no IPB. Komisaun ne’e, koordena ho Ministériu relevante sira hanesan ME, MSSI, MAKLN no MAE, no lidera prosesu diseminasaun informasaun iha munisipiu hotu-hotu kona-ba rejime asesu, rekizitu sira ba admisaun, faze no kalendáriu ba implementasaun no númeru vaga neʼebé disponível ba estudante sira hodi bele asesu ba Ensinu Superior públiku.

Ho objetivu atu promove prinsipiu igualdade kona-ba oportunidade no respeitu ba diferensa, nune’e estabelese rejime rua hodi asesu ba Ensinu Superior Públiku:

Rejime Jerál: fő oportunidade ba finalista husi ensinu sekundáriu geral no ensinu sekundariu tekniku vokasional tinan 2025;

Rejime Espesiál: fó oportunidade ba kandidatu sira ne’ebé maka sei iha situasaun exsesionál.

Hafoin realiza prosesu asesu ba ensinu superiór públiku ba tinan 2026, MESKK ohin anúnsia, ho forma jerál, rezultadu finál ba Rejime rua:

  1. Rejime Jerál kompostu husi:

Finalista husi ensinu sekundáriu jerál (ESJ) no ensinu sekundáriu tékniku-vokasional (ESTV). Ho rezultadu finál mak hanesan tuir mai:

Númeru Totál Estudante Finalista sira husi ESJ no ESTV-27.698 fahe ba Ensinu Sekundáriu Jerál (24.168) no Ensinu Sekundáriu Tekniku Vokasional (3.530);

Númeru Totál Estudante Finalista sira husi ESJ no ESTV neʼebé prienxe Boletim – 11.725 fahe ba Ensinu Sekundáriu Jerál (9.534) no Ensinu Sekundáriu Tekniku Vokasional (2.191);

Númeru Estudante finalista sira husi ESJ no ESTV neʼebé admitidu ba Ensinu Superior públiku (UNTL no IPB), liuhusi Rejime Jerál – 4.701

ESJ-3.856 (inklui ona kandidatu 144 ne’ebé hetan kualifikasaun di’ak liu husi kada munisipiu).

ESTV-881 (inklui ona 62, ne’ebé hetan kualifikasaun di’ ak liu iha nível nasionál).

Númeru Estudante finalista sira husi ESJ no ESTV ne’ebé preenche boletin maibe la admitidu ba Ensinu Superiór públiku, liuhusi Rejime Jerál -7.024

  1. Rejime Espesiál kompostu husi:

Oportunidade fö biban ba sidadaun timoroan sira ne’ebé maka remata ona ensinu sekundáriu iha tinan haat (4) ba kotuk. Ho rezultadu finál mak hanesan tuir mai:

N.” total husi Kandidatu sira -1.186;

  1. Kandidatu sira neʼebé tuir Ezame-1.001:

N.” Kandidatu sira ne’ebé la tuir Ezame 185:

N.” Kandidatu sira ne’ebé admitidu ba UNTL no IPB 571

  1. Kandidatu sira ne’ebé la iha kolokasaun (la admitidu) ba Ensinu Superiór Públiku 430

Veteranu sira no Veteranu no Mártir sira nia oan fo biban ba Veteranu no Veteranu sira no Mártir nia oan. Ho rezultadu finál mak hanesan tuir mai:

N.” total husi Kandidatu sira – 162:

  1. Kandidatu sira ne’ebé tuir Ezame – 151;

N.” Kandidatu sira ne’ebé la tuir Ezame 11:

  1. Kandidatu sira ne’ebé Admitidu ba UNTL no IPB-101
  2. Kandidatu sira neʼebé la iha kolokasaun (la admitidu) ba Ensinu Superior Públiku – 50

Hakbi’it – fo biban ba familia kbi’ it lack sira-nia oan. Ho rezultadu finál mak hanesan tuir mai:

N.” total husi Kandidatu sira – 284

  1. Ka ndidatu sira ne’ebé tuir Ezame-261
  2. Kandidatu sira neʼebé la tuir Ezame-23

N.” Kandidatu sira neʼebé admitidu ba UNTL no IPB-154

  1. Kandidatu sira neʼebé la admitidu-107

Kategoria sira seluk hosi Regime Espesial nebe halao prosesu selesaun dokumentus deit mak hanesan tuir mai ne’e:

Ema Ho Defisiensia(EhD), Filho Diplomata, Ensino Superior, Ffdtl, Pntl, Residente Munisipiu, Desportivas ho nia total kandidatu ne’ebe admintido ba UNTL NO IPB Hamutuk-138

  1. NÚMERU TOTÁL KANDIDATU SIRA NE’EBÉ ADMITIDU ba UNTL no IPB hamutuk 5.701, entre sira 5.358 tama UNTL & 343 tama IPB.

Iha serimonia anunsiu rezultadu asesu UNTL no IPB ne’e hetan partisipasaun hosi parte Ministériu Edukasaun no Ministériu Solidariedade Sosial no Inkluzaun, Estrutura Reitor UNTL, Estrutura IPB no parte MESCC.

Ministériu Ensinu Superiór, Siénsia no Kultura informa katak rezultadu finál, hanesan lista ho naran kandidatu sira neʼebé “Admitiche”, sei divulga liu husi Website hanesan:

Website Ministériu Ensinu Superior, Siénsia no Kultura (http://mescc.gov.tl).

Website Universidade Nacional Timor Lorosa’e (www.untl.edu.tl).

TAGS
Share This